Wat is biomassa?
Onder biomassa worden stoffen van biogene oorsprong verstaan, zoals hout, plantrestanten, mest en GFT-afval.
Gebruik biomassa
Biomassa wordt door de Nederlandse overheid gezien als een belangrijke energiebron voor het bereiken van klimaatneutraliteit en een circulaire economie in 2050. Biomassa kan onder meer worden ingezet voor biobrandstoffen in de luchtvaart, de scheepvaart en het zware wegvervoer. Ook wordt het gebruik van biomassa voor de productie van hogetemperatuurwarmte in de industrie ondersteund. Meer dan de helft van de biomassa in Nederland wordt gebruikt voor de productie van warmte. Ook wordt biomassa gebruikt voor de opwek van elektriciteit.
Het gebruik van biomassa voor energiedoeleinden wordt door een aantal beleidsinstrumenten gestimuleerd. De regeling Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE++) verstrekt subsidies biomassavergassing en biomassavergisting.
Hoe werkt biomassavergisting?
Vergisten van biomassa is op dit moment de standaard en wordt commercieel toegepast. Biomassavergisting (ook bekend als anaerobe vergisting) is een biologisch proces waarbij organisch materiaal in een afgesloten en zuurstofloze omgeving door bacteriën en schimmels wordt afgebroken. Tijdens dit proces zetten bacteriën de biomassa stapsgewijs om in biogas, dat vooral bestaat uit methaan (CH₄) en kooldioxide (CO₂). Het methaanrijke biogas kan worden gebruikt voor het opwekken van warmte, elektriciteit of als groen gas na opwerking. Het vaste en vloeibare restproduct, digestaat genoemd, kan vaak als meststof in de landbouw worden toegepast. Vergisting is echter een relatief langzaam proces en beperkt in schaal.
Hoe werkt biomassavergassing?
Biomassavergassing is een technologie waarbij met name drogere biomassa op hoge temperatuur (700-1250ºC) wordt verhit of onder hoge druk wordt gebracht (superkritische vergassing). Hierbij wordt bijvoorbeeld gebruik gemaakt van hout, mest of snoeiafval. Bij dit proces ontstaat synthetisch gas, ook wel syngas genoemd. Dit kan worden gebruikt voor de productie van elektriciteit, warmte of als grondstof voor chemische processen en biobrandstoffen. Vergassing kan op grotere schaal worden toegepast, rendementen kunnen hoger zijn en er kunnen meer verschillende soorten biomassastromen worden verwerkt. Naast groen gas kun je met vergassing ook andere producten produceren (waterstof, methanol, diesel, kerosine, etc.).
Combinatie met CO2-afvang en -opslag
Hoewel biomassa wordt gepresenteerd als hernieuwbare energiebron, is er discussie over de daadwerkelijke reductie van broeikasemissies. Bij verbranding van de biomassa komt CO₂ vrij, en het duurt vaak decennia voordat nieuw aangeplant bos deze uitstoot compenseert. Door biomassa te combineren met CO2 -afvang en -opslag (CCS), kan de kooldioxide uit de atmosfeer worden verwijderd en kunnen negatieve emissies worden bereikt. Mondiale ‘integrated assessment models’ laten het belang zien van technologieën die negatieve emissies kunnen realiseren, waarbij het gebruik van duurzame energie uit biomassa in combinatie met CCS een van de meest veelbelovende opties is. Hierbij wordt het gebruik van fossiele brandstoffen vermeden en wordt tegelijkertijd CO2 uit de atmosfeer verwijderd.